Korupcja i przekupstwo - przewodnik prawny

Nawigacja po wpisie

Ostatnia aktualizacja: 09.02.2026

Przestępstwa związane z korupcją i przekupstwem – przewodnik prawny

Przestępstwa związane z korupcją i przekupstwem – przewodnik prawny

Według Indeksu Percepcji Korupcji Transparency International z 2022 r., Polska zajęła 45. miejsce z wynikiem 55/100 – to jej najniższa pozycja od 2012 r.

Spadek ten odzwierciedla narastające obawy o stan praworządności, zwłaszcza po reformach wprowadzonych od 2015 r. Zmiany prawne wpływające na niezależność sądownictwa, łączenie kluczowych funkcji prawnych oraz presja na prokuratorów i sędziów spotkały się z krytyką ze strony instytucji Unii Europejskiej i krajowych organów prawnych.


Przepisy antykorupcyjne w polskim Kodeksie karnym

Główne ramy prawne regulujące przestępstwa związane z przekupstwem i korupcją w Polsce zostały określone w Kodeksie karnym z dnia 6 czerwca 1997 r., który kwalifikuje takie czyny jako przestępstwa karalne.

Przestępstwa te dzielą się na następujące kategorie:


Przestępstwa przeciwko działalności instytucji państwowych i samorządowych

Bierne łapownictwo – sprzedajność

Bierne łapownictwo polega na przyjęciu korzyści majątkowej lub osobistej – lub jedynie obietnicy takiej korzyści – w związku z wykonywaniem funkcji publicznej. Takie zachowanie stanowi przestępstwo i podlega karze ograniczenia wolności od sześciu miesięcy do ośmiu lat.

Kara może zostać zwiększona w przypadku wystąpienia dodatkowych okoliczności, takich jak

  • przyjęcia korzyści w zamian za podjęcie działania naruszającego prawo,
  • uzależnia wykonanie czynności służbowej od otrzymania korzyści
  • przyjęcie korzyści o znacznej wartości.

Czynne łapownictwo – przekupstwo

Przestępstwo przekupstwa występuje, gdy sprawca oferuje lub obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną w związku z pełnieniem przez nią obowiązków służbowych.

Przestępstwo przekupstwa występuje, gdy sprawca oferuje lub obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną w związku z pełnieniem przez nią obowiązków służbowych.

Czyn ten również podlega karze pozbawienia wolności od sześciu miesięcy do ośmiu lat.

Kara za powyższe przestępstwo może być wyższa, jeśli spełnione są dodatkowe warunki, takie jak między innymi zapewnienie korzyści w zamian za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa, uzależnienie wykonania czynności urzędowej od otrzymania korzyści lub zaoferowanie korzyści o dużej wartości.

Płatna protekcja

Odpowiedzialność karna za przestępstwo płatnej protekcji ponosi każda osoba, która w zamian za korzyść materialną lub osobistą – lub obietnicę takiej korzyści – zobowiązuje się do pośredniczenia w rozwiązaniu sprawy.

Obejmuje to

  • wykorzystywanie wpływów,
  • tworzenie lub potwierdzanie przekonania, że takie wpływy istnieją,
  • wykorzystywanie przekonania innej osoby o tych wpływach.

Zakres tego przepisu obejmuje wpływy na instytucje państwowe lub samorządowe, organizacje międzynarodowe, podmioty krajowe lub zagraniczne zarządzające funduszami publicznymi, przedsiębiorstwa państwowe, spółki handlowe z udziałem Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub inne państwowe osoby prawne. Przestępstwo to podlega karze pozbawienia wolności od sześciu miesięcy do ośmiu lat.

Podobna kara grozi każdemu, kto udziela albo obiecuje udzielić korzyści materialnej lub osobistej w zamian za pośrednictwo w takiej sprawie – w szczególności w przypadku, gdy intencją jest wywarcie bezprawnego wpływu na decyzję, działanie lub zaniechanie osoby pełniącej funkcję publiczną – podlega takiej samej karze kryminalnej. Te formy postępowania wchodzą w zakres przestępstw korupcyjnych i są traktowane jako czyny zabronione zgodnie z polskim prawem.

Kwalifikowana forma nadużycia władzy

Kwalifikowana forma nadużycia władzy ma miejsce, gdy urzędnik publiczny, działając poza granicami swoich uprawnień lub nie wykonując swoich obowiązków służbowych, wyrządza istotną szkodę interesom publicznym lub prywatnym w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej.

Kwalifikowana forma nadużycia władzy ma miejsce, gdy urzędnik publiczny, działając poza granicami swoich uprawnień lub nie wykonując swoich obowiązków służbowych, wyrządza istotną szkodę interesom publicznym lub prywatnym w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej.

Przestępstwo to podlega karze pozbawienia wolności od jednego do dziesięciu lat, co odzwierciedla powagę takich naruszeń w ramach przepisów antykorupcyjnych.

Wszystkie wymienione przestępstwa – zarówno sprzedajność, przekupstwo, płatna ptotekcja, jak i nadużycie – mogą być popełnione wyłącznie umyślnie. W większości przypadków odnosi się to do bezpośredniego zamiaru, czyli sprawca działa w celu popełnienia przestępstwa. Jednak w niektórych wystarczy zamiar ewentualny — gdy sprawca przewiduje możliwość popełnienia przestępstwa i celu osiągnięcia korzyści majątkowej.

Wspólne elementy przestępstw korupcji urzędniczej i przekupstwa

Wszystkie te przestępstwa wiążą się z udzielaniem lub przyjmowaniem korzyści majątkowej lub osobistej. Korzyści takie mogą przysługiwać osobie sprawcy osobiście lub osobie trzeciej – zarówno osobie fizycznej, jak i podmiotowi. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem korzyść materialna obejmuje wszelkie zwiększenie aktywów, takie jak możliwość sprzedaży towarów po wyższej cenie lub zmniejszenie zobowiązań, na przykład poprzez zwolnienie z podatku.

Natomiast korzyść osobista obejmuje wszelkie korzyści niefinansowe, które zaspokajają konkretną potrzebę osobistą – przykładami mogą być awans w pracy, przysługi seksualne, przyznanie odznaczenia państwowego lub zorganizowanie atrakcyjnej podróży zagranicznej.


Korupcja gospodarcza – przekupstwo kierownicze, niegospodarność i manipulacje przetargami

Przestępstwo niegospodarności

Osoba, która w ramach obowiązku wynikającego z czynności, decyzji właściwego organu lub umowy zarządza sprawami majątkowymi lub działalnością gospodarczą w imieniu osoby fizycznej lub prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej i powoduje znaczną szkodę materialną dla takiego podmiotu poprzez nadużycie powierzonych uprawnień lub niewykonanie swoich obowiązków – działając z zamiarem uzyskania korzyści majątkowej – podlega odpowiedzialności karnej za kwalifikowany rodzaj przestępstwa niegospodarności.

Taka korupcja gospodarcza podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. Jeśli jednak sprawca naprawi szkodę w całości przed wszczęciem postępowania — ma zastosowanie tzw. klauzula bezkarności.

Przestępstwo to może być popełnione przez członków zarządu, dyrektorów, pełnomocników, likwidatorów, kuratorów, syndyków masy upadłościowej i inne osoby pełniące funkcje kierownicze w spółkach, organizacjach pozarządowych, uczelniach lub jednostkach publicznych.

Przestępstwo przekupstwa kierowniczego

Przekupstwo kierownicze ma miejsce, gdy osoba zajmująca stanowisko kierownicze w jednostce organizacyjnej prowadzącej działalność gospodarczą lub działająca na podstawie stosunku pracy, umowy zlecenia lub umowy o dzieło żąda lub przyjmuje korzyść majątkową lub osobistą – lub jej obietnicę.

Przekupstwo kierownicze ma miejsce, gdy osoba zajmująca stanowisko kierownicze w jednostce organizacyjnej prowadzącej działalność gospodarczą lub działająca na podstawie stosunku pracy, umowy zlecenia lub umowy o dzieło żąda lub przyjmuje korzyść majątkową lub osobistą – lub jej obietnicę.

Działanie to musi mieć na celu nadużycie uprawnień lub niewykonanie obowiązków w sposób mogący spowodować szkodę majątkową dla podmiotu, stanowić czyn nieuczciwej konkurencji lub prowadzić do nieuzasadnionego preferencyjnego traktowania odbiorcy towarów, usług lub innych korzyści.

To przestępstwo przekupstwa podlega karze pozbawienia wolności od trzech miesięcy do pięciu lat.

Osoba, która oferuje lub obiecuje korzyść majątkową lub osobistą w wyżej opisanych okolicznościach, podlega takiej samej karze.

Korupcja wierzycieli

Przyjęcie lub zaoferowanie korzyści finansowej wierzycielowi w związku z postępowaniem upadłościowym lub przedupadłościowym, jeżeli taka korzyść powoduje szkodę dla innych wierzycieli, powoduje odpowiedzialność karną za przestępstwo korupcji wierzycieli. Przestępstwo to podlega karze pozbawienia wolności do trzech lat. Ta sama kara stosuje się do każdego wierzyciela, który żąda lub przyjmuje taką korzyść ze szkodą dla innych.

Przestępstwo zakłócenia przetargu

Przestępstwo zakłócania przetargu (aukcji) obejmuje:

  • utrudnianie lub udaremnianie przetargu lub procedury udzielania zamówień publicznych, powodujące szkodę dla właściciela nieruchomości, strony, dla której procedura jest prowadzona, lub interesu publicznego — podlega karze do trzech lat pozbawienia wolności;
  • zawarcie porozumienia z inną osobą, dostarczenie lub rozpowszechnianie informacji lub zatajenie ważnych okoliczności w celu wywarcia bezprawnego wpływu na wynik trwającego lub przygotowywanego przetargu lub procedury udzielania zamówień publicznych, działając na szkodę właściciela nieruchomości, osoby lub instytucji, dla której przetarg jest lub ma być przeprowadzony lub która prowadzi lub ma prowadzić postępowanie, lub na szkodę interesu publicznego – podlega karze pozbawienia wolności od trzech miesięcy do pięciu lat.

Jeśli przestępstwa te popełniono w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej, sprawca podlega surowszej karze – od 6 miesięcy do 8 lat pozbawienia wolności.

Wszystkie opisane powyżej przestępstwa związane z przekupstwem i korupcją wymagają umyślnego działania, z wyjątkiem przestępstwa niegospodarności, które może powodować odpowiedzialność nawet w przypadku nieumyślnego zawinienia. Ten wyjątek budzi liczne kontrowersje w orzecznictwie i literaturze, gdyż zwykłe decyzje biznesowe obarczone ryzykiem mogą zostać potraktowane jako czyn karalny.


Kary za przestępstwa związane z przekupstwem i korupcją – od grzywny po kary pozbawienie wolności

Jeśli osoba dopuści się przestępstwa z nadużyciem stanowiska – lub gdy dalsze sprawowanie danej funkcji stanowi zagrożenie dla interesów chronionych prawem – sąd może zastosować zakaz pełnienia określonej funkcji albo wykonywania zawodu.

Jeśli osoba dopuści się przestępstwa z nadużyciem stanowiska - lub gdy dalsze sprawowanie danej funkcji stanowi zagrożenie dla interesów chronionych prawem - sąd może zastosować zakaz pełnienia określonej funkcji albo wykonywania zawodu.

Jeżeli funkcjonariusz publiczny zostanie skazany za sprzedajność, płatną ptotekcję, przekupstwo kierownicze lub przestępstwo związane z przetargiem  sąd musi nałożyć zakaz zajmowania stanowisk w instytucjach publicznych lub w spółkach, gdzie Skarb Państwa albo samorząd posiada co najmniej 10% udziałów.

Co ważne, zakaz ten może również dotyczyć osób, które nie pełniły funkcji publicznej, ale zostały skazane za którekolwiek z wyżej wymienionych przestępstw lub przestępstwo przekupstwa.

Ponadto sąd może zakazać danej osobie prowadzenia określonej działalności gospodarczej, jeżeli wyrok skazujący dotyczy przestępstwa popełnionego w trakcie wykonywania tej działalności, a jej dalsze wykonywanie zagrażałoby prawom chronionym przez prawo.

Wszystkie powyższe środki karne mogą być nakładane na okres od jednego do piętnastu lat. W przypadku recydywy sąd może nałożyć dożywotni zakaz pełnienia funkcji w instytucjach publicznych, organach lub spółkach.

Oprócz wyżej wymienionych środków karnych, art. 18 Kodeksu spółek handlowych z dnia 15 września 2000 r. wprowadza ustawowy zakaz pełnienia funkcji w spółkach – takich jak członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, likwidator lub prokurent – przez każdą osobę skazaną prawomocnym wyrokiem za przestępstwa związane z korupcją lub przekupstwem.

Zakaz ten obowiązuje przez pięć lat, chyba że wyrok został wcześniej zatarcie. Jednak w ciągu trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się wyroku osoba skazana może zwrócić się do sądu, który wydał wyrok, o uchylenie lub skrócenie okresu obowiązywania zakazu.


Ściganie korupcji i postępowania sądowe

Przestępstwa opisane powyżej są co do zasady traktowane jako przestępstwa publiczne i w związku z tym podlegają ściganiu z urzędu przez wyznaczone do tego celu organy sądowe.

Organem odpowiedzialnym za prowadzenie lub nadzór postępowań w sprawach zarzutów korupcyjnych jest prokuratura.

Wyjątek stanowi przestępstwo zakłócania przetargu, które jest ścigane wyłącznie na wniosek poszkodowanego. W związku z tym, o ile nie zostanie złożony taki wniosek, prokuratura nie może wszcząć postępowania karnego, a jeśli zostało ono już wszczęte, musi je umorzyć. Wyjątek ten nie ma jednak zastosowania, gdy poszkodowanym jest Skarb Państwa lub gdy przetarg, aukcja lub zamówienie publiczne są finansowane ze środków publicznych.

W praktyce prokurator może przekazać prowadzenie postępowania – w całości lub w części – policji lub innym organom ścigania, w tym Straży Granicznej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Urzędowi Skarbowemu lub Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu. Organom tym można również powierzyć określone zadania proceduralne, takie jak gromadzenie dowodów. Niezależnie od przekazania uprawnień prokurator zachowuje nadzór nad przebiegiem postępowania w zakresie, w jakim nie prowadzi go osobiście.

Rozstrzyganie spraw dotyczących przestępstw przekupstwa i korupcji należy zasadniczo do właściwości sądów rejonowych, które pełnią funkcję sądów pierwszej instancji. Jednak w niektórych przypadkach – zwłaszcza tych dotyczących przestępstw o wyższej wadze,, za które grożą surowsze kary – właściwym sądem pierwszej instancji będzie sąd okręgowy.

Od wyroków pierwszej instancji przysługuje odwołanie do sądu drugiej instancji — okręgowego lub apelacyjnego. W przewidzianych przypadkach możliwa jest skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego RP.

Od wyroków pierwszej instancji przysługuje odwołanie do sądu drugiej instancji — okręgowego lub apelacyjnego. W przewidzianych przypadkach możliwa jest skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego RP.


Prawo i polityka dotyczące takich kwestii, jak łapówki i gościnność

W polskim Kodeksie karnym nie istnieją przepisy, które wprost regulowałyby kwestie legalności łapówek ani gościnności. Obie te formy mogą jednak stanowić korzyść majątkową lub osobistą, a więc każdorazowo niosą ze sobą potencjalne ryzyko uznania ich za czyn zabroniony.

W polskim Kodeksie karnym nie istnieją przepisy, które wprost regulowałyby kwestie legalności łapówek ani gościnności. Obie te formy mogą jednak stanowić korzyść majątkową lub osobistą, a więc każdorazowo niosą ze sobą potencjalne ryzyko uznania ich za czyn zabroniony.

Ocena, czy dane zachowanie stanowi przestępstwo, zależy od intencji stron oraz okoliczności mających znaczenie prawne.

Warto pamiętać, że przestępstwa korupcyjne obejmują zarówno korzyści majątkowe (finansowe), jak i korzyści osobiste, a więc nie jest wymagane, aby miały one wartość pieniężną – nawet korzyść niematerialna może oznaczać popełnienie przestępstwa.

W niektórych przypadkach przestępstwo może zostać popełnione poprzez przyjęcie lub zaoferowanie korzyści niematerialnych, takich jak:

  • mianowanie na prestiżowe, ale nieodpłatne stanowisko w organizacji niekomercyjnej (np. prezes stowarzyszenia naukowego),
  • wydanie książki, za którą autor nie otrzymuje wynagrodzenia, ale która służy jego awansowi zawodowemu,
  • przyznanie tytułu honorowego lub
  • otrzymanie wyróżnienia, któremu nie towarzyszy żadne świadczenie majątkowe.

Wszystkie powyższe przykłady mieszczą się w prawnej definicji korzyści i, w zależności od kontekstu, mogą być klasyfikowane jako czyny przestępcze na mocy przepisów antykorupcyjnych.

W uchwale z 26 lutego 1988 r. (sygn. akt VI KZP 34/87), Sąd Najwyższy wskazał, że ocena, czy dany prezent ma rzeczywiście charakter symboliczny lub okazjonalny, czy stanowi raczej ukrytą formę niedozwolonej korzyści majątkowej, zależy od szeregu czynników subiektywnych i obiektywnych. Konieczne jest zatem uwzględnienie zarówno ustaleń faktycznych, jak i moralnej oceny sytuacji. Stanowisko to pozostaje aktualne do dziś.


Postępowanie wyjaśniające, samooskarżenie i procedury egzekucyjne w polskim prawie antykorupcyjnym

Samodzielne zgłoszenie

Zgodnie z przepisami polskiego kodeksu karnego sprawca, który przekazał korzyść majątkową w ramach przestępstwa przekupstwa – niezależnie od tego, czy chodzi o łapówkarstwo, płatną ptotekcję czy przekupstwo kierownicze – może zostać zwolniony z kary, jeżeli korzyść (lub obietnica jej przekazania) została przyjęta, a sprawca dobrowolnie powiadomił właściwy organ ścigania, ujawniając wszystkie istotne okoliczności przestępstwa, zanim organ ten dowiedział się o nim.

Ponadto osoba, która popełniła przestępstwo zakłócenia przetargu (aukcji), również nie podlega karze, jeśli zgłosi ten czyn organowi odpowiedzialnemu za ściganie przestępstw lub organowi ochrony konkurencji państwa członkowskiego UE lub Komisji Europejskiej i ujawni wszystkie istotne szczegóły, zanim właściwy organ dowie się o przestępstwie.

W odniesieniu do przestępstw korupcji gospodarczej i przekupstwa, w przypadku gdy sprawca dobrowolnie zrekompensował w całości szkodę spowodowaną przestępstwem, sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary lub, w niektórych przypadkach, całkowicie odstąpić od nałożenia kary.

Polubowne ugody i porozumienia proceduralne

Polski Kodeks postępowania karnego z dnia 6 czerwca 1997 r. nie zawiera przepisów analogicznych do ugód cywilnych, które umożliwiałyby polubowne rozstrzyganie sporów karnych.

Z formalnego punktu widzenia postępowanie karne nie może zostać zakończone ugodą między oskarżonym a prokuratorem lub poszkodowanym. Sąd ma obowiązek uniewinnić lub skazać oskarżonego. Umorzenie postępowania karnego w sprawach o korupcję na podstawie kryterium nieznacznej szkody społecznej jest w praktyce prawie niemożliwe.

Istnieją jednak pewne mechanizmy proceduralne, które pozwalają stronom uzgodnić rodzaj i wymiar kary, co może ułatwić szybsze rozstrzygnięcie sprawy na warunkach akceptowalnych dla obu stron.

W szczególności podczas postępowania sądowego, aż do zakończenia pierwszego przesłuchania wszystkich oskarżonych na rozprawie głównej, oskarżony może dobrowolnie poddać się karze – składając wniosek o wydanie wyroku skazującego wraz z określoną karą lub środkiem karnym, bez konieczności przeprowadzania postępowania dowodowego. Sąd może zatwierdzić taki wniosek, jeżeli nie ma wątpliwości co do faktów lub winy, a cele postępowania mogą nadal zostać osiągnięte. Ta procedura oparta na porozumieniu wymaga zgody prokuratora i braku sprzeciwu ze strony poszkodowanego.

Podobnie, na etapie postępowania przygotowawczego, jeżeli podejrzany przyznaje się do winy i nie ma wątpliwości co do okoliczności lub jego winy, a jego zachowanie wskazuje, że cele postępowania zostaną osiągnięte, prokurator może zrezygnować z dalszego postępowania. Zamiast wnosić akt oskarżenia, prokurator może złożyć do sądu wniosek o wydanie wyroku skazującego na rozprawie, w tym o kary określonym z podejrzanym, biorąc pod uwagę również prawnie chronione interesy pokrzywdzonego.

Zgłaszanie nieprawidłowości

W 2019 r. UE przyjęła dyrektywę (UE) 2019/1937 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii.

Dyrektywa weszła w życie w grudniu 2019 r. i miała zostać wdrożona przez państwa członkowskie UE do grudnia 2021 r. Jednak do tej pory polski parlament nie przeniósł jej do prawa krajowego. Projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa z dnia 18 października 2021 r. utknął w pracach legislacyjnych.


Transgraniczna współpraca w egzekwowaniu przepisów antykorupcyjnych

Organy państw członkowskich UE ściśle współpracują w zakresie prowadzenia transgranicznych spraw karnych, w tym dotyczących przekupstwa i korupcji. Chociaż zakres takiej współpracy jest szeroki, w praktyce najczęściej obejmuje ona:

  • pomoc w przesłuchiwaniu świadków przebywających za granicą,
  • zabezpieczanie dokumentów przechowywanych przez podmioty zagraniczne,
  • lokalizowanie i zatrzymywanie podejrzanych, którzy unikają wymiaru sprawiedliwości, oraz
  • ich ekstradycję do jurysdykcji prowadzącej postępowanie w celu umożliwienia ścigania i skazania.

Powyższe kwestie mogą również być przedmiotem współpracy między Polską a innymi krajami, które nie są członkami UE. W takich przypadkach ramy prawne opierają się zazwyczaj na dwustronnych umowach międzynarodowych o wzajemnej pomocy prawnej w sprawach karnych, obejmujących zarówno procedury dowodowe, jak i ekstradycję. Ze względu na trwającą współpracę polsko-ukraińską szczególne znaczenie ma ostatnio Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, podpisana w Kijowie w dniu 24 maja 1993 r.

Należy również zauważyć, że 1 czerwca 2021 r. rozpoczęła działalność Prokuratura Europejska, która jest niezależnym organem Unii Europejskiej odpowiedzialnym za prowadzenie dochodzeń, wnoszenie i popieranie oskarżeń przeciwko sprawcom przestępstw mających wpływ na interesy finansowe UE, w tym oszustw, korupcji, prania pieniędzy i transgranicznych oszustw związanych z podatkiem VAT. Polska nie przystąpiła jeszcze do powyższej inicjatywy.

Warto również zauważyć, że 1 czerwca 2021 r. rozpoczęła działalność Europejska Prokuratura Publiczna (EPPO). Ten niezależny organ UE jest uprawniony do prowadzenia dochodzeń, ścigania i osądzania przestępstw mających wpływ na interesy finansowe Unii Europejskiej, w tym oszustw, korupcji, prania brudnych pieniędzy i transgranicznych oszustw podatkowych. Na dzień dzisiejszy Polska nie jest krajem uczestniczącym w ramach EPPO.


Odpowiedzialność osób prawnych za przestępstwa związane z przekupstwem i korupcją

W polskim systemie prawnym odpowiedzialność karna przypisywana jest przede wszystkim osobom fizycznym, które bezpośrednio popełniają przestępstwa. Odpowiedzialność osób prawnych ma charakter drugorzędny i warunkowy, zależny od bezprawnego postępowania osoby fizycznej.

Zgodnie z ustawą z dnia 28 października 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, osoba prawna może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za postępowanie osoby fizycznej działającej: Sąd nakłada na podmiot korporacyjny grzywnę w wysokości od 1000 do 5 000 000 zł, ale nie wyższej niż 3% przychodów uzyskanych w roku obrotowym, w którym popełniono przestępstwo.

Zgodnie z ustawą z dnia 28 października 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, osoba prawna może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za postępowanie osoby fizycznej działającej: Sąd nakłada na podmiot korporacyjny grzywnę w wysokości od 1000 do 5 000 000 zł, ale nie wyższej niż 3% przychodów uzyskanych w roku obrotowym, w którym popełniono przestępstwo.

Ponadto sąd może nakazać przepadek mienia podmiotu prawnego i nałożyć na niego określone zakazy, na przykład zakaz ubiegania się o zamówienia publiczne lub zakaz dostępu do środków publicznych.

Powyższa odpowiedzialność podmiotów prawnych może mieć zastosowanie w przypadku skazania za przestępstwa korupcji gospodarczej i przekupstwa.


FAQ - Korupcja

FAQ – Korupcja

Czy osoba, która pełnieniem funkcji publicznej przyjmuje korzyść majątkową, zawsze podlega karze pozbawienia wolności?

Tak. Każdy, kto w związku z pełnieniem funkcji publicznej przyjmuje korzyść majątkową lub osobistą, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. Taka odpowiedzialność dotyczy także sytuacji, gdy obietnica została przyjęta, a nie doszło jeszcze do faktycznego przekazania korzyści.

Czym jest klauzula bezkarności?

Klauzula bezkarności to instytucja prawa karnego, która umożliwia sprawcy czynu określonego w przepisach dotyczących korupcji uniknięcie odpowiedzialności karnej, jeśli sprawca zawiadomił organ powołany do ścigania i ujawnił wszystkie istotne okoliczności przestępstwa, zanim organ powołany dowiedział się o jego popełnieniu.

Czy w wypadku mniejszej wagi sprawca przestępstwa korupcyjnego zawsze podlega karze pozbawienia wolności?

W wypadku mniejszej wagi sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Ocena „mniejszej wagi” zależy od okoliczności sprawy, w tym np. wartości otrzymanej korzyści majątkowej lub charakteru naruszenia.

Ekspert team leader D&P Legal Michał Puk
Skontaktuj się z ekspertem
Napisz wiadomość: info@dudkowiak.com
check full info of team member: Michał Puk
Ekspert team leader D&P Legal
check full info of team member: Michał Puk
Ekspert team leader D&P Legal Daria Piwecka
Skontaktuj się z ekspertem
Napisz wiadomość: info@dudkowiak.com
check full info of team member: Michał Puk