Zatrudnienie cudzoziemca w Polsce

Ostatnia aktualizacja: 28.04.2025

Jak zatrudnić cudzoziemca w Polsce?

Podczas gdy obywatele UE mogą wykonywać pracę w Polsce bez ograniczeń, cudzoziemcy z krajów spoza UE są zobowiązani do uzyskania zezwolenia na pracę w Polsce. Istnieje jednak szereg zwolnień i uproszczeń pozwalających na świadczenie usług przez cudzoziemców zatrudnianie ich bez zezwolenia na wykonywanie pracy.

---

Zatrudnianie cudzoziemców

Zatrudnianie obywateli UE	bez ograniczeń (z wyjątkiem rejestracji pobytu)
Zatrudnianie obywateli spoza UE	obowiązek posiadania zezwolenia na pracę lub ukończenia alternatywnej procedury
Alternatywne procedury zatrudniania cudzoziemców	Procedura deklaracji (procedura powierzenia) Zatrudnianie obywateli Ukrainy (procedura zgłoszenia) Polska. Business Harbor Zatrudnianie uchodźców Zatrudnianie osób objętych ochroną tymczasową UE
Kto wszczyna procedury	Co do zasady pracodawca inicjuje każdą procedurę
Czas wymagany do uzyskania zezwolenia na pracę	3-4 miesiące
Czas wymagany do zakończenia procedur alternatywnych	W zależności od procedury (np. powierzenie – ok. 2-3 tygodnie)
Narodowości objęte uproszczeniami w zatrudnianiu	Ukraińcy, Ormianie, Gruzini, Białorusini, Mołdawianie

Warunki zatrudnienia cudzoziemca pracującego w Polsce muszą być zgodne z Polskimi przepisami prawa pracy

---

Zatrudnianie cudzoziemców

Cudzoziemiec spoza UE, aby móc pracować w Polsce, musi posiadać

• zezwolenie do wykonywania pracy, chyba że ma zastosowanie zwolnienie, oraz
• zezwolenie do wjazdu i pobytu w Polsce (dokument legalizujący pobyt, np. na podstawie wizy pracowniczej).

Najczęściej – każde zezwolenie jest odrębne i należy je uzyskać osobno (np. zezwolenie na pracę u Wojewody, a wizę w Konsulacie).

Mimo mylącej nazwy – „wiza pracownicza” – nie uprawnia cudzoziemca do pracy w Polsce w przypadku braku zezwolenia do pracy. Słowo „praca” w „wizie pracowniczej” oznacza jedynie cel pobytu.

W rezultacie – aby móc pracować – cudzoziemiec zawsze będzie potrzebował:

Pozwolenie na prace (o ile nie jest zwolniony) + pozwolenie na przyjazd i pobyt

Pozwolenie na prace (o ile nie jest zwolniony) + zezwolenie na pobyt

Samo zezwolenie na pracę w przypadku braku (lub wygaśnięcia) pozwolenia wjazdu i pobytu nie pozwoli cudzoziemcowi na wykonywanie pracy w Polsce.

Mając na uwadze powyższe, należy również pamiętać, że każde pozwolenie jest zazwyczaj przyznawane na określony okres ważności. Aby móc wykonywać pracę, cudzoziemiec powinien zawsze posiadać oba ważne zezwolenia. Jeśli np. pozwolenie na pracę wygaśnie, ale zezwolenie na pobyt pozostanie ważne – cudzoziemiec, co do zasady, będzie mógł jedynie przebywać w Polsce, ale nie pracować.

---

Zatrudnianie obywateli UE

Obywatele Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub Szwajcarii mogą pracować w Polsce bez konieczności ubiegania się o zezwolenie na pracę i na takich samych zasadach jak obywatele polscy (tj. bez żadnych ograniczeń). Mają jedynie obowiązek zgłosić pobyt na terytorium Polski, jeżeli przekracza on 3 miesiące.

Zgłoszenie powinno nastąpić nie później niż następnego dnia po upływie 3 miesięcy od dnia wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Pobyt można zgłosić listem poleconym lub osobiście we właściwym Urzędzie wojewódzkim. Listę stron internetowych urzędów wojewódzkich można sprawdzić tutaj.

Zgłoszenie jest bezpłatne.

Listy wymaganych dokumentów publikowane są na lokalnych stronach internetowych urzędów wojewódzkich:

• lista stron internetowych urzędów wojewódzkich: https://www.gov.pl/web/gov/uw,
• lista dokumentów w Warszawie: https://www.gov.pl/web/uw-mazowiecki/rejestracja-obywatela-ue,

Najczęściej jednak wymagane będą następujące dokumenty:

• wypełniony formularz zgłoszenia pobytu,
• kopia dokumentu podróży,
• zdjęcie
• oświadczenie pracodawcy dotyczące pracy w Polsce lub inne dokumenty, jeśli powody pobytu nie są związane z zatrudnieniem.

Po dokonaniu zgłoszenia, obywatel UE otrzyma zaświadczenie o zarejestrowaniu pobytu.

---

Zatrudnianie obywateli spoza UE w Polsce

Cudzoziemcy z krajów spoza UE co do zasady są zobowiązani do uzyskania zezwolenia na pracę. Wniosek w sprawie udzielenia zezwolenia składa pracodawca (a nie kandydat). Więcej informacji na temat podstawowej procedury imigracyjnej można znaleźć tutaj: zezwolenie na pracę w Polsce. Lista zwolnień z obowiązku posiadania zezwolenia zezwolenia na pracę znajduje się tutaj.

W razie potrzeby możliwe jest także przedłużenie zezwolenia.

---

Zatrudnianie pracowników obywatelstwa ukraińskiego

Na mocy specustawy z 2022 r. wprowadzonej w celu udzielenia pomocy obywatelom Ukrainy, możliwe jest ich zatrudnianie w Polsce bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę. Ustawa przewiduje szereg uproszczeń, dzięki którym zatrudnienie w przypadku obywateli Ukrainy – a także niektórych członków ich rodzin – odbywa się na zasadach zbliżonych do obowiązujących obywateli polskich.

Dlatego też jeśli pobyt obywatela Ukrainy (i niektórych członków rodziny) w Polsce jest legalny – ma on prawo do pracy w Polsce przez okres legalnego pobytu.

Powiadomienie o zatrudnieniu obywatela Ukrainy

Pracodawca ma obowiązek zawiadomić właściwy powiatowy urząd pracy o zatrudnieniu obywatela Ukrainy (lub niektórych członków rodziny) w ciągu 14 dni za pośrednictwem platformy praca.gov.pl. Link do formularza zgłoszeniowego.

Obywatele Ukrainy nieobjęci specustawą

Obywatele Ukrainy (i niektórzy członkowie ich rodzin), którzy posiadają

• zezwolenie na pobyt stały,
• zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej,
• zezwolenie na pobyt czasowy,
• status uchodźcy,
• ochrona uzupełniająca,
• zgoda na pobyt tolerowany;

oraz obywatele Ukrainy (i niektórzy członkowie ich rodzin), którzy:

• złożyli wnioski o udzielenie ochrony międzynarodowej w Rzeczypospolitej Polskiej lub w imieniu których takie wnioski zostały złożone,
• zadeklarowali zamiar złożenia wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej w Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. 28 ust. 1 lub art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2021 r. poz. 1108 i 1918 oraz z 2022 r. poz. 583) lub do których takie oświadczenia woli się odnoszą.

nie są objęci specustawą.

Przedawnienie

Specustawa przewiduje możliwość wydania przez właściwego ministra specjalnego rozporządzenia ograniczającego maksymalną liczbę ukraińskich pracowników na pracodawcę (w odniesieniu do całkowitej liczby pracowników). Obecnie nie ma takich limitów.

---

Zatrudnianie cudzoziemca w procedurze oświadczeniowej

Procedura oświadczeniowa (inaczej procedura powierzenia) to uproszczona ścieżka zatrudnienia dostępna dla obywateli wybranych krajów, w przypadku krótkotrwałego pobytu cudzoziemca. W ramach tej procedury, pracodawca może zatrudnić go w Polsce po dokonaniu rejestracji oświadczenia o zamiarze powierzenia pracy danemu kandydatowi. Oświadczenia rejestrowane są na okres ważności do 24 miesięcy.

Procedurę zatrudnienia cudzoziemca na podstawie oświadczenia wszczyna pracodawca, który zamierza zatrudnić cudzoziemca. Oświadczenie musi zostać złożone do właściwego organu zgodnie z miejscem zamieszkania pracodawcy.

Nie ma terminu na złożenie oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy, jednak pracodawca powinien mieć świadomość, że procedura trwa kilka dni, a cudzoziemiec nie może rozpocząć pracy przed skuteczną rejestracją oświadczenia.

W niektórych przypadkach cudzoziemiec deklaruje zamiar pozostania w Polsce na stałe, co może wiązać się z koniecznością zmiany podstawy prawnej pobytu – na przykład poprzez ubieganie się o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE.

Kogo dotyczy oświadczenie o powierzeniu pracy?

W procedurze powierzenia mogą być zatrudnieni obywatele następujących państw: Ukraina, Białoruś, Mołdawia, Gruzja i Armenia.

Obywatele powyższych krajów mogą być zatrudnieni w Polsce, jeśli okres wykonywania pracy nie przekracza 24 miesięcy i nie będą świadczyć pracy sezonowej, na którą należy uzyskać zezwolenie na pracę.

Wniosek o powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi składa się w powiatowym urzędzie pracy. Można go złożyć w formie elektronicznej za pośrednictwem portalu praca.gov.pl lub w formie papierowej we właściwym urzędzie. Opłata za każde złożenie wniosku wynosi 100 zł.

Oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi wpisuje się do ewidencji oświadczeń

Ile trwa uzyskanie oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy?

Rejestracji oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy cudzoziemcowi należy dokonać w ciągu:

• 7 dni – jeżeli postępowanie wyjaśniające nie jest wymagane (co zazwyczaj ma miejsce),
• 30 dni – jeśli postępowanie wyjaśniające jest wymagane,
• 2 miesiące – w sprawach szczególnie skomplikowanych.

W jaki sposób oświadczenie jest rejestrowane i doręczane?

Jeżeli oświadczenie o powierzeniu wykonywania pracy wraz z załącznikami spełnia wszystkie wymogi, właściwy organ wpisuje oświadczenie do rejestru. Dokument potwierdzający rejestrację jest dostarczany pracodawcy w formie papierowej lub elektronicznej (w zależności od miasta, np. w Warszawie tylko elektronicznie).

Zawiadomienie o zatrudnieniu

Pracodawca jest obowiązany zawiadomić powiatowy urząd pracy o podjęciu stosunku pracy przez cudzoziemca w terminie 7 dni. Pracodawca jest również obowiązany zawiadomić powiatowy urząd pracy o niepodjęciu pracy przez cudzoziemca w terminie 7 dni od dnia przewidywanego (deklarowanego) podjęcia pracy.

Zawiadomienia można dokonać m.in:

• za pośrednictwem platformy praca.gov.pl,
• pocztą lub
• osobiście we właściwym powiatowym urzędzie pracy.

---

Poland Business Harbour

Polska. Business Harbor. (PBH) to program, który pomaga wybranym kategoriom przedsiębiorców (specjaliści IT, start-upy, małe, średnie i duże przedsiębiorstwa) w relokacji na terytorium Polski. Program nie jest dostępny dla organizacji non-profit, w tym fundacji.

Pracodawcy, którzy są członkami programu, są uprawnieni do wydawania specjalnych zaproszeń, na podstawie których kandydaci mogą uzyskać w Polsce tzw. Wizę „Poland. Business Harbour”, która umożliwia kandydatowi wjazd, pobyt i pracę w Polsce bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę na okres do 1 roku.

UWAGA! Od 26 stycznia 2024 roku Program Poland Business Harbour został zawieszony do odwołania.

---

Zatrudnianie cudzoziemca objętego ochroną czasową na podstawie prawa UE

Ochrona tymczasowa na mocy prawa UE jest wyjątkowym środkiem zapewniającym natychmiastową i tymczasową ochronę wysiedleńcom z krajów spoza UE oraz osobom, które nie mogą wrócić do kraju pochodzenia. Stosuje się ją, gdy istnieje ryzyko, że standardowy system azylowy nie poradzi sobie z popytem wynikającym z masowego napływu, co może mieć negatywny wpływ na rozpatrywanie wniosków.

Ochrona czasowa dla uchodźców z Ukrainy

Na mocy decyzji UE z 2022 r., osoby uciekające z Ukrainy mogą korzystać z ochrony czasowej.

Trwa ona do 4.03.2025. W przypadku dalszego trwania wojny Komisja może zwrócić się do Rady o przedłużenie ochrony tymczasowej maksymalnie do 4.12.2025 r.

Osoby objęte ochroną tymczasową:

• osoby przesiedlone z Ukrainy w dniu 24 lutego 2022 r. lub po tej dacie w wyniku inwazji wojskowej rosyjskich sił zbrojnych, która rozpoczęła się w tym dniu:
  • (a) obywatele Ukrainy zamieszkujący na Ukrainie przed dniem 24 lutego 2022 r.,
  • (b) bezpaństwowcy i obywatele państw trzecich innych niż Ukraina, którzy korzystali z ochrony międzynarodowej lub równoważnej ochrony krajowej na Ukrainie przed dniem 24 lutego 2022 r. oraz,
  • (c) członkowie rodzin osób, o których mowa w lit. a) i b)
• następujące osoby uznaje się za część rodziny, o ile rodzina była już obecna i zamieszkiwała na terytorium Ukrainy przed dniem 24 lutego 2022 r:
  • (a) małżonek osoby, o której mowa w ust. 1 lit. a) lub b), lub partner stanu wolnego pozostający w stałym związku, w przypadku gdy ustawodawstwo lub praktyka danego państwa członkowskiego traktuje związki stanu wolnego w sposób porównywalny do traktowania związków małżeńskich na mocy jego prawa krajowego dotyczącego cudzoziemców,
  • (b) małoletnie dzieci osoby, o której mowa w ust. 1, niebędące w związku małżeńskim, b) małoletnie dzieci pozamałżeńskie osoby, o której mowa w ust. 1 lit. a) lub b), lub małżonka obywatela Ukrainy, bez względu na to, czy zostały urodzone w związku małżeńskim czy poza nim lub adoptowane,
  • (c) inni bliscy krewni, którzy mieszkali razem jako część jednostki rodzinnej w czasie wystąpienia okoliczności związanych z masowym napływem wysiedleńców i którzy w tym czasie byli całkowicie lub głównie zależni od osoby, o której mowa w ust. 1 lit. a) lub b).

Wniosek o udzielenie ochrony czasowej

Cudzoziemiec może korzystać z ochrony czasowej tylko w jednym z państw UE. Wniosek składa się osobiście w siedzibie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców:

• biuro w Warszawie przy ul. Taborowej 33,
• biuro w Białej Podlaskiej przy ul. Dokudowskiej 19,

Obecnie nie istnieje możliwość złożenia wniosku online. Usługa zostanie jednak wkrótce uruchomiona – informacje będą dostępne tutaj: https://www.gov.pl/web/udsc/aktualnosci-udsc

Złożenie wniosku jest bezpłatne.

Prawo do pracy w Polsce w ramach ochrony czasowej

Cudzoziemiec korzystający z prawa do ochrony czasowej w Polsce może przebywać i legalnie pracować bez konieczności wnioskowania o zezwolenia na pracę.

---

Zatrudnianie uchodźcy lub cudzoziemca objętego ochroną uzupełniającą

Ochrona międzynarodowa to szczególny status, który może zostać przyznany cudzoziemcowi, jeśli w kraju pochodzenia grozi mu prześladowanie. Jeżeli cudzoziemiec nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, ale jest narażony w kraju pochodzenia m.in. na poważne zagrożenie życia lub zdrowia w związku z powszechną przemocą wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego konfliktu zbrojnego, może uzyskać ochronę uzupełniającą.

Wniosek o nadanie statusu uchodźcy

W Polsce – wniosek będzie rozpoznawany przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Cudzoziemiec może złożyć wniosek – osobiście – tylko w pierwszym kraju Unii Europejskiej, do którego wjeżdża. Wniosek składa się za pośrednictwem Straży Granicznej, w szczególności przy przekraczaniu granicy.

Decyzja powinna zostać wydana w ciągu 6 miesięcy, ale rzeczywisty czas oczekiwania wynosi ok. 14-15 miesięcy. Złożenie wniosku jest bezpłatne.

Kiedy cudzoziemiec objęty ochroną międzynarodową może legalnie pracować w Polsce?

Cudzoziemiec nie może wykonywać pracy w Polsce przez pierwsze 6 miesięcy od złożenia wniosku. Po udzieleniu ochrony międzynarodowej cudzoziemiec będzie miał prawo do pracy, a także do prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce.

---

FAQ – Zatrudnianie obcokrajowców w Polsce