Ustawa o rynku kryptoaktywów coraz bliżej. Nowe projekty MiCA od rządu i prezydenta

Rząd i Prezydent RP opublikowali nowe projekty ustawy o rynku kryptoaktywów, które mają zakończyć impas wokół wdrożenia MiCA w Polsce. Projekty przewidują nadzór KNF, licencje CASP, okres przejściowy dla VASP do 1 lipca 2026 r. oraz wysokie kary za działalność bez zezwolenia. Dla rynku oznacza to konieczność przyspieszenia prac nad compliance i dostosowaniem systemów ICT do nowych regulacji.

Dwa projekty ustawy o rynku kryptoaktywów

W dniu 6 maja 2026 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji umieszczono trzeci już rządowy projekt ustawy o rynku kryptoaktywów. W odpowiedzi analogiczny projekt ustawy o rynku kryptoaktywów został przedstawiony przez Prezydenta RP.

Celem jednego i drugiego projektu jest złamanie obecnego impasu legislacyjnego związanego z implementacją rozporządzenia MiCA. Przypomnijmy, że Polskie władze nadal nie przyjęły przepisów umożliwiających rozpoczęcie postępowań licencyjnych w zakresie kryptoaktywów.

KNF, CASP i kary do 20 mln zł w nowym projekcie ustawy

Kolejny projekt ustawy nie odbiega w znaczący sposób od rozwiązań zaproponowanych w dwóch poprzednich projektach. Sugerowanym organem nadzoru jest nadal Komisja Nadzoru Finansowego. Nie zmieniono również sposobu liczenia opłat za nadzór oraz sposobów ich wniesienia.

Różnice dotyczą zwiększenia wymiarów kar za niektóre przestępstwa. Dla przykładu zgodnie z art. 121 projektu świadczenie usług w zakresie kryptoaktywów niezgodnie z rozporządzeniem MiCA (np. bez zezwolenia CASP) jest zabronione karą grzywny w wysokości do 20 milionów złotych lub karą pozbawienia wolności do aż 8 lat.

W treści projektu przewidziano rozwiązania dotyczące okresu przejściowego dla podmiotów wpisanych do rejestru VASP. Zasady świadczenia usług w tym zakresie w pełni pokrywają się z poprzednimi projektami rządowymi. Potwierdzono, że świadczenie usług na dotychczasowych zasadach może trwać nie później niż do dnia 1 lipca 2026 roku.

Prezydencki projekt: niższe opłaty dla CASP i niewielkie zmiany regulacyjne

Propozycja zgłoszona przez prezydenta jest bardzo podobna do projektu rządowego. Podkreślono, że pracowano na projekcie rządowym dokonując niewielkich korekt. Główne różnice dotyczą wymiaru opłat za nadzór oraz wysokości kar.

W projekcie tym przewiduje się, że dostawca usług w zakresie kryptoaktywów wnosi roczną wpłatę na pokrycie kosztów nadzoru nad rynkiem kryptoaktywów ustalaną na podstawie średniej wartości przychodów ogółem w okresie ostatnich 3 lat obrotowych poprzedzających rok, za który wpłata jest należna, w wysokości nie większej niż 0,1 % tej średniej (zamiast rządowej propozycji wynoszącej 0,4%), jednak nie mniejszej niż równowartość w złotych kwoty 500 euro.

W projekcie prezydenckim proponuje się również nieco odmienne podejście względem funkcjonowania rejestru domen internetowych wykorzystywanych do prowadzenia działalności naruszającej przepisy rozporządzenia MiCA oraz blokady rachunku kryptoaktywów oraz rachunku pieniężnego (np. przedłużenie blokady po uzyskaniu orzeczenia sądu administracyjnego). 

Niemniej zmiany w tym zakresie są niewielkie i nie zmieniają założeń znanych od kilku miesięcy.

Proponowane koszty postępowania licencyjnego są niezmienne (4500 euro), podobnie jak okres przejściowy, którego koniec wypada na dzień 1 lipca 2026 r.

Goldplating przy MiCA? Projekty ustawy o kryptoaktywach obejmują też kantory online

Jednym z najistotniejszych powodów odpowiadających za wcześniejsze weta prezydenckie był zarzut goldplatingu, czyli dodawania do treści ustawy nadmiarowych regulacji, niewymaganych dla celu wdrożenia rozporządzenia MiCA.

Co istotne oba projekty zawierają w swojej treści aspekty niezwiązane z wdrożeniem ustawy o rynku kryptoaktywów. Takim przykładem są zmiany mające prowadzić do uregulowania internetowej wymiany walut. O kierunku zmian dotyczącym regulacji internetowych kantorów walut pisaliśmy tutaj.

MiCA w Polsce coraz bliżej: projekty ustaw kończą impas regulacyjny

Bez wątpienia złożenie bliźniaczych projektów ustawy o rynku kryptoaktywów potwierdza, że oba ośrodki w dużej mierze w ten sam sposób postrzegają nadzór nad rynkiem kryptoaktywów oraz wolę w zakończeniu impasu związanego z wdrożeniem rozporządzenia MiCA.

Dla przedsiębiorców to dobry znak, ponieważ dyskusja będzie dotyczyć raczej pomniejszych aspektów związanych z regulacją branży (wysokość stosowanych kar czy opłat za nadzór), a nie kluczowych (zwiastujących długie dyskusje i poważne analizy), takich jak wyboru innego organu nadzoru lub powołania zupełnie nowego ciała rozpatrującego wniosku o udzielenie zezwolenia.

Postęp w pracach legislacyjnych pozwala inwestorom oraz podmiotom obecnie aktywnym na rynku na finalizację już posiadanych procedur i systemów ICT do wymogów rozporządzenia MiCA oraz pozostałych krajowych wymagań.

Kiedy nowe przepisy o kryptoaktywach mogą wejść w życie?

Zgodnie z zapowiedziami Ministra Finansów projekt będzie procedowany jak najszybciej. Projekt został przyjęty na Stałym Komitecie Rady Ministrów. Projekty zostały skierowane do dalszych prac legislacyjnych w parlamencie.

Z kolei w odniesieniu do projektu prezydenckiego nie jest znany termin skierowania projektu ustawy do dalszych prac legislacyjnych w komisjach parlamentarnych.

Nie można wykluczyć, że pilne procedowanie projektu rządowego może oznaczać przyjęcie ustawy przed zakończeniem okresu przejściowego. O dalszych szczegółach będziemy informować na bieżąco.

CASP, VASP i compliance – jak przygotować firmę do nowych regulacji

Okres przejściowy dla podmiotów z rynku kryptoaktywów nie będzie trwał bezterminowo. Warto już teraz zweryfikować, czy Twój model działalności, procedury wewnętrzne, systemy ICT oraz dokumentacja compliance spełniają wymagania rozporządzenia MiCA i projektowanych przepisów krajowych.

Dotyczy to szczególnie podmiotów wpisanych do rejestru VASP, firm planujących uzyskanie zezwolenia CASP, giełd, kantorów krypto, dostawców portfeli oraz innych przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie kryptoaktywów.

Skontaktuj się z nami, aby ocenić gotowość swojej firmy do MiCA, zidentyfikować ryzyka regulacyjne i zaplanować działania przed wejściem w życie nowych przepisów o rynku kryptoaktywów.