Priorytety nadzorcze UKNF na 2026 rok – kluczowe obowiązki MIP i KIP w zakresie ochrony środków użytkowników

W związku z nowym rokiem UKNF (dalej: „Urząd”), zgodnie z coroczną praktyką nadzorczą, opublikował priorytety nadzorcze na rok 2026. W odniesieniu do sektora usług płatniczych Urząd wskazał jeden, lecz szczególnie istotny priorytet: weryfikację faktycznego poziomu ochrony środków użytkowników usług płatniczych.

Obowiązki z art. 78 i 80 UUP w praktyce nadzorczej UKNF

Co istotne, już w latach 2023-2024 Urząd kierował do podmiotów sektora usług płatniczych korespondencję o charakterze analitycznym i nadzorczym przypominającą o bezwzględnej konieczności przestrzegania zasad ochrony środków pieniężnych przyjętych od użytkowników na poczet wykonania transakcji płatniczych, wynikających z art. 78 i 80 ustawy o usługach płatniczych. 

UKNF akcentował wówczas, że kluczowe znaczenie ma realne operacyjne wdrożenie i wykonywanie obowiązków w tym zakresie, a nie wyłącznie ich formalne ujęcie w procedurach i dokumentacji wewnętrznej. Szczególny nacisk położono na spójność pomiędzy deklaracjami składanymi w postępowaniach licencyjnych a bieżącą praktyką operacyjną.

Jakie kroki należy podjąć?

W ramach przygotowań na 2026 r. rekomendujemy w szczególności:

1. Utrzymywanie oraz bieżącą weryfikację rachunku przeznaczonego do ochrony środków użytkowników – wraz z aktualną dokumentacją (w tym umową o prowadzenie rachunku oraz procedurami wewnętrznymi).

2. Przegląd i aktualizację wewnętrznej procedury ochrony środków klientów, w tym jej spójności z praktyką operacyjną.

3. Weryfikację mechanizmów operacyjnych, kontroli oraz raportowania, w tym w szczególności:

• monitorowania sald,
• przepływów pieniężnych,
• terminowości transferów środków.

4. Rozważenie wdrożenia dodatkowych, proporcjonalnych środków kontrolnych, adekwatnych do skali działalności i profilu ryzyka (np. dodatkowe kontrole drugiej linii, częstsza weryfikacja, testy zgodności, audyt punktowy).

Co istotne, rachunek przeznaczony do ochrony środków użytkowników powinien być prowadzony w banku krajowym, instytucji kredytowej albo oddziale banku zagranicznego podlegającym właściwemu nadzorowi.

Powyższe działania mają istotne praktyczne znaczenie również w scenariuszach kryzysowych: w razie niewypłacalności podmiotu działającego na rynku usług płatniczych środki zgromadzone na takim rachunku nie podlegają egzekucji oraz są wyłączone z masy upadłości, co stanowi jeden z kluczowych elementów ochrony interesów użytkowników.

Wsparcie prawne dla MIP i KIP w przygotowaniu do nadzoru UKNF 2026

Brak spójności pomiędzy dokumentacją a praktyką operacyjną pozostaje jednym z głównych obszarów zainteresowania UKNF. Zapraszamy do kontaktu w celu przeglądu wdrożenia mechanizmów ochrony środków oraz w weryfikacji zgodności z obowiązkami wynikającymi z przepisów.